INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Henryk Kunzek     

Henryk Kunzek  

 
 
1871-02-22 - 1928-09-17
Biogram został opublikowany w 1971 r. w XVI tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Kunzek Henryk (1871–1928), lekarz, rzeźbiarz, rysownik-ilustrator, publicysta, pedagog. Ur. 22 II w Samborze, tam ukończył gimnazjum w r. 1888. W r. 1890/1 rozpoczął studia medyczne na UJ, które ukończył w r. 1894 (otrzymał doktorat wszech nauk lekarskich). Od r. 1895 pracował w szpitalu krajowym we Lwowie jako sekundariusz, w l. 1900–5 jako lekarz miejski. Od r. 1900 uczęszczał do szkoły malarskiej S. Batowskiego we Lwowie. W r. 1904 porzucił medycynę, wyjechał do Paryża i tam rozpoczął studia artystyczne w Akademii Colarossiego. W r. 1905 wstąpił do Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie (pracownia rzeźby K. Laszczki 1905/6–1910/11; otrzymał kilka nagród oraz Srebrny Medal). W okresie studiów, blisko związany z grupą Zielony Balonik, wykonał figurki do Szopki Krakowskiej w r. 1908 (razem z J. Szczepkowskim i L. Pugetem). W r. 1910 należał do członków założycieli Stowarzyszenia «Rzeźba», został członkiem Stowarzyszenia Artystów Polskich «Sztuka», w 1911 uczestniczył w powołaniu Związku ARMiR (Architektura, Rzeźba, Malarstwo i Rzemiosło), w r. 1913 należał do inicjatorów Stowarzyszenia «Warsztaty Krakowskie» w t. r. wchodził w skład dyrekcji, w l. 1920 i 1921 – w skład Rady Nadzorczej. Czynny też był w Tow. Upiększania Miasta Krakowa, a w czasie swego pobytu w Warszawie (1919) wchodził w skład komitetu Tow. Zachęty Sztuk Pięknych jako gospodarz wystawy rzeźb.

W twórczości rzeźbiarskiej cechowała K-a postawa realisty, wrażliwego obserwatora i znawcy wiedzy anatomicznej. Rzeźby wykonywał w kamieniu, brązie, gipsie i terakocie. Zajmował się też medalierstwem. Liczne portrety rzeźbiarskie, pogłębione psychologicznie, pozostały w kręgu szkoły Laszczki. W medalierstwie wypowiadał się bardziej samodzielnie, podobnie jak w rysunku i ilustracji książkowej. Z r. 1907 pochodzi pierwsza wykonana przez K-a plakieta z wizerunkiem Marcelego Nenckiego, wykonana na Zjazd Lekarzy i Przyrodników Polskich we Lwowie. W r. 1910 K. wystawiał w Pałacu Sztuki wraz ze Stowarzyszeniem «Rzeźba» (studium głowy i figurę kobiecą), brał udział w XII Wystawie Tow. «Sztuka» (dwa studia), uczestniczył w Powszechnej Wystawie Sztuki Polskiej we Lwowie pięcioma pracami (Smutny Faun, portret p. R. , Potworek, Maska dziewczynki I, II). W tym czasie wziął nagrodę za godło Syrena w konkursie na projekt godła domu ogłoszonym przez Tow. Upiększania Miasta Krakowa; w konkursie na regulację i zagospodarowanie Krakowa ogłoszonym przez Koło Architektów otrzymał III nagrodę w zespole z S. Golińskim i J. Chojkowskim. K. wykonał też medal z wizerunkiem Mariana Sokołowskiego. W r. 1911 uczestniczył w konkursach zorganizowanych w związku z I Wystawą Współczesnej Sztuki Kościelnej im. Piotra Skargi w Krakowie. Na konkursie Tow. Sztuk Pięknych uzyskał I i II nagrodę za plakietę z wizerunkiem Matki Boskiej oraz III nagrodę za posąg Immaculata; na konkursie Muzeum Techniczno-Przemysłowego – nagrodę za konfesjonał. T. r. na drugiej wystawie «Rzeźby», K. wystawił m. in. portret W. Berenta. Uczestniczył też w ekspozycjach tego stowarzyszenia w Krakowie (1912, 1913, 1914) i w r. 1914 w Warszawie wystawiając studia, maski, figury i medale. W r. 1913 wykonał projekt pomnika błog. Szymona z Lipnicy, wzniesiony w t. r. w Lipnicy Murowanej. W l. 1911–4 jako docent krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych (ASP) prowadził rysunek wieczorny.

W l. 1914–8 K. służył w I brygadzie Legionów Polskich jako lekarz polowy, później (1918–20) w Wojsku Polskim, awansując do stopnia podpułkownika. Wyróżniony Krzyżem Walecznych, Krzyżem Legionów i odznaką «Za wierną służbę». Równocześnie od stycznia 1919 r. przez rok wykładał anatomię dla artystów w Szkole Sztuk Pięknych w Warszawie, gdyż wówczas tam zamieszkiwał, i prowadził ten przedmiot na kursach uniwersyteckich dla nauczycieli rysunków szkół średnich. W styczniu 1920 r. przeniósł się do Krakowa i podjął ponownie pracę w ASP. W r. 1921 został profesorem nadzwycz. Katedrą rysunku wieczornego ASP kierował do listopada 1927 r.; równocześnie (1920–7) wykładał anatomię artystyczną. Należał też do grona pedagogów Szkoły Przemysłu Artystycznego w Krakowie. W r. akad. 1927/8 choroba uniemożliwiła mu dalszą pracę pedagogiczną.

K. był rzecznikiem idei integracji sztuk i starał się ją wcielać w życie zarówno we własnej, wielotorowej twórczości plastycznej, jak i w pracy pedagogicznej. Piórem zaś walczył o opiekę nad zabytkami, o rozumną linię poczynań konserwatorskich, poruszał różne problemy estetyczne. Poglądy jego, wyrażone pięknym językiem, niewiele straciły ze swej aktualności. Nasilenie działalności publicystycznej K-a przypada na l. 1911–4, kiedy publikował na łamach „Krakowskiego Miesięcznika Artystycznego” m. in. cykle Krakowskie Lamenty czy Niewczasy Krakowskie. Świadczyły one o pasji publicystycznej i zaangażowaniu autora w sprawy zabytkowego Krakowa. Pod koniec życia K., wycieńczony chorobą nabytą w czasie wojny, nie mógł pracować jako plastyk. Nawiązał w tym czasie bliski osobisty kontakt z R. Steinertem, twórcą teorii mistyki teozoficznej, kierując ku niej swoje zainteresowania. K. zmarł 17 IX 1928 r. w Krakowie. Ożeniony był z nie znaną z nazwiska Olgą.

W dn. 18 XI 1928 r. otwarto wystawę pośmiertną prac artysty w Tow. Przyjaciół Sztuk Pięknych. Ponadto eksponowano pośmiertnie jego medale na Wystawie Medalierstwa we Lwowie w r. 1932. Zespół 28 rysunków portretowych z lat wojny był pokazany na Historycznej Wystawie Legionów Polskich w Muzeum Narodowym w Krakowie w r. 1934. Dzieła jego eksponowano też na wystawach: «Portret Polski» (1954) i malarstwa Młodej Polski (1956). Prace K-a znajdują się w Muzeum Narodowym w Warszawie (rysunki) i w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Łodzi oraz w Zbiorach Głównej Biblioteki Lekarskiej w Warszawie.

 

Popiersie K-a S. K. Ostrowskiego; Portret K-a rys. J. Gumowski; – Grajewski, Bibliografia ilustracyj; Thieme–Becker, Lexikon d. Künstler, (Gumowski M.); Katalogi wystaw Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie, z l. 1917–28 nr 57, 58, 62, 71, 72, 75, 79, 144 (pośm.), 249, 342; Stowarzyszenie „Rzeźba” z l. 1911–1914; – Dobrowolski T., Sztuka Młodej Polski, W. 1963; Jastrzębowski W., Geneza, program i wyniki działalności „Warsztatów Krakowskich” i „Ładu”, „Pol. Sztuka Lud.” 1952 nr 1 s. 13–22; Kopera, Dzieje malarstwa, III 544; O polskiej sztuce religijnej. Praca zbiorowa pod red. J. Longmana, Kat. 1932 s. 167, 184; Polskie życie artystyczne w l. 1890–1914, Pod red. A. Wojciechowskiego, Wr.–W.–Kr. 1967; Sokołowska K., Twórczość artystyczna dr H. Kunzeka, „Arch. Hist. Med.” R. 23: 1960 s. 197–220 (ilustr. bibliogr.); Wiercińska J., Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych w Warszawie, Wr.–W.–Kr. 1968; – Mater. do dziej. Akad. Sztuk Pięknych, T. II: 1895–1939, Wr.–W.–Kr. 1969 (fot); – „Rydwan” 1912 nr 1–2 s. 26–8; „Tyg. Ilustr.” 1911 nr 513 s. 1024; – Arch. Państw. w Kr.: sygn. 1543 (księga protokołów Walnych Zgromadzeń Warsztatów Krakowskich z l. 1913–26); Arch. UJ: W. L. II 514.

Irena Huml

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.