INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY INTERNETOWY POLSKI SŁOWNIK BIOGRAFICZNY
iPSB
  wyszukiwanie zaawansowane
 
  wyszukiwanie proste
 
Biogram Postaci z tego okresu
 Włodzimierz Józef Mężyński     

Włodzimierz Józef Mężyński  

 
 
Biogram został opublikowany w 1975 r. w XX tomie Polskiego Słownika Biograficznego.
 
 
 
Spis treści:
 
 
 
 
 

Mężyński Włodzimierz Józef (1889–1918), działacz Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej (PPSD) Galicji i Śląska Cieszyńskiego, major Legionów Pol. Ur. 17 IV w Tarnopolu. Był synem Leonarda (zob.) i Heleny z Lisowskich. Od r. 1911 związał się z PPSD w Krakowie. W r. 1912 osiadł w Bielsku. Objął tam sekretariat utworzonej wówczas w Bielsku Komisji Zawodowej. W czerwcu 1913 został mianowany sekretarzem Unii Robotników Tkackich w Bielsku-Białej i okolicy. Od tego czasu objął także funkcję redaktora odpowiedzialnego organu Unii Tkaczy w Austrii w języku polskim (wychodzącego w Bielsku) „Robotnik Tkacki” i pełnił ją do lipca 1914, tj. do momentu zawieszenia wydawnictwa z chwilą wybuchu wojny. Współpracował także z organem PPSD na Śląsku Cieszyńskim „Robotnik Śląski” oraz z „Naprzodem” w Krakowie. Jednocześnie w l. 1913–14 był mężem zaufania związków zawodowych w Białej, kierował Komitetem Powiatowym PPSD w Bielsku oraz Komitetem Miejscowym PPSD w Białej (z siedzibą w Bielsku). Uczestniczył, jako reprezentant Bielska-Białej, w zjeździe Unii Robotników Tkackich w Wiedniu (czerwiec 1913) oraz w VII kongresie organizacji zawodowych w Wiedniu (październik t. r.). Dn. 27 VII 1913 wybrany został w skład Komitetu Obwodowego PPSD dla Galicji Zachodniej (z terenu Białej). Wyjeżdżał w sprawach organizacyjnych m. in. do Cieszyna, Opawy, Kołomyi, Trzebini i Żywca. Był aktywnym agitatorem. Przemawiał na licznych zgromadzeniach i wiecach robotniczych.

Równocześnie M. brał udział w pracy niepodległościowej. Od r. 1912 należał do Strzelca. Z chwilą wybuchu wojny w r. 1914 zorganizował oddział Strzelców w Bielsku; wstąpił z nim w Krakowie do 2 p. piechoty Legionów Pol. Wraz z tym pułkiem odbył kampanię karpacką, besarabską i wołyńską II Brygady. Dowodził kolejno plutonem, kompanią, batalionem, a przez pewien czas pułkiem. Awansował szybko od stopnia chorążego (w dn. 29 IX 1914) do stopnia majora (w dn. 1 XI 1915). Z końcem grudnia 1917, chory, przyjechał z Wiednia z kursu informacyjnego do szpitala w Krakowie. Zmarł 10 II 1918 na atak serca w szpitalu garnizonowym w Krakowie. Odznaczony był Krzyżem Virtuti Militari i Krzyżem Walecznych. Msza żałobna za M-ego (13 lub 14 II 1918) w Mamajowicach przekształciła się w manifestację przeciwko traktatowi brzeskiemu, po której część II Brygady podjęła decyzję o przebiciu się (15/16 II) przez front austriacki pod dowództwem J. Hallera i o połączeniu z 2. Korpusem Polskim.

 

Kormanowa, Materiały do bibliografii 1866–1918; Enc. Wojsk.; Lista starszeństwa oficerów Legionów Pol., W. 1917 s. 2; – Pilch A., Czasopiśmiennictwo na Śląsku Cieszyńskim w l. 1848–1920, Studia i Mater. z Dziej. Śląska, Wr. 1960 III 476; tenże, Związki zawodowe na Śląsku Cieszyńskim przed pierwszą wojną światową, W. 1966; Rarańcza, [W. 1933]; – Haller J., Pamiętniki, Londyn 1964; Major W. J. Mężyński, w: Garść wspomnień spod Rarańczy, W. 1938 s. 149–50 (fot., wzmianki o M-m na s. 118, 127); – Kalendarz Robotniczy za rok 1914, (Kr.) s. 94–101; „Naprzód” 1911 nr 80, 1918 nr 35 (nekrolog); „Robotnik Tkacki” 1912 nr 49, 1913 nr 17, 26, 28, 31, 41, 47, 1914 nr 7, 9, 25.

Andrzej Pilch i Alina Szklarska Lohmannowa

 
 
 
Za treści publikowane na forum Wydawca serwisu nie ponosi odpowiedzialności i są one wyłącznie opiniami osób, które je zamieszczają. Wydawca udostępnia przystępny mechanizm zgłaszania nadużyć i w przypadku takiego zgłoszenia Wydawca będzie reagował niezwłocznie. Aby zgłosić post naruszający prawo lub standardy współżycia społecznego wystarczy kliknąć ikonę flagi, która znajduje się po prawej stronie każdego wpisu.
 
     
Mecenas
 
Uzywamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki.
Informację o realizacji Rozporządzenia o Ochronie Danych Osobowych (RODO) przez FINA znajdziesz tutaj.